Riserva Naturale del Mont Mars e Val Chalamy

De Val Chalamy openbaart zich in het oostelijke Aostadal als een corridor van rots en vegetatie die vanuit de gemeente Champdepraz opstijgt naar de bergkammen die de regio scheiden van het Val del Lys. Deze zijvallei van de Dora Baltea, die vrijwel volledig binnen de grenzen van de Riserva Naturale del Mont Mars valt, herbergt een reeks omgevingen die op de alpiene hoogten van de regio zelden zo geconcentreerd en zo weinig aangetast wordt aangetroffen.

Het boslandschap dat de eerste hoogteverschillen begeleidt, wordt gedomineerd door bergden en grove den, waarbij lariks en beuk elkaar afwisselen naargelang de ligging en de hoogte. Hoger op wordt de boomlaag ijler en maakt plaats voor hooggelegen graslanden, waar steenbokken en gemzen de hellingen bezoeken met een vertrouwdheid die zich alleen vestigt waar de menselijke druk in de loop van de tijd beperkt is gebleven. Het gaat niet om toevallige waarnemingen: de reserve vormt een van de stabielste habitats voor deze soorten in het oostelijke deel van het Aostadal.

Wat de Val Chalamy onderscheidt van veel andere alpenvalleien is de aanwezigheid van hooggelegen veengebieden en waterrijke zones, omgevingen die in het gebergte moeizaam standhouden en die hier een intacte ecologische structuur behouden. Alpiene veengebieden zijn trage systemen, opgebouwd in eeuwen van organische opbouw, en hun behoud hangt af van de afwezigheid van verstoringen die elders vergelijkbare ecosystemen al hebben aangetast. Daar komen verschillende alpenmeren bij, verspreid langs de route naar de hogere hoogten, waterspiegels die de rotskammen van de Mont Mars weerspiegelen en die een reeks omgevingen vervolledigen die elders in dezelfde vallei moeilijk terug te vinden is.

De reserve beslaat een gebied dat, ondanks de formele bescherming, buiten de meest bezochte routes van het Aostadal blijft. Champdepraz is geen Courmayeur en geen Cogne, en de Val Chalamy concurreert niet met de bestemmingen die hun bekendheid hebben opgebouwd op decennia van promotie. Deze relatieve marginaliteit heeft, paradoxaal genoeg, een beschermend effect gehad: de natuurlijke processen verlopen hier met een autonomie die in de meer bezochte valleien inmiddels moeilijk te observeren is.