Colli Berici

De Colli Berici verheffen zich uit de vlakte van Veneto ten zuiden van Vicenza als een kalkstenen eiland tussen de velden. Het is geen bergketen, maar een compact en geïsoleerd massief met zachte contouren die een geologische structuur van meer dan honderd miljoen jaar verbergen: de rots waaruit het bestaat, is het resultaat van de langzame afzetting van zand en zeeorganismen op de bodem van een prehistorische lagune, een oorsprong die radicaal verschilt van de vulkanische oorsprong van de Colli Euganei, waarmee de heuvels soms worden verward of vergeleken. Dit verschil in aard is af te lezen aan het landschap, de vegetatie, de kleur van de aarde.

De berische kalksteen heeft duidelijke sporen achtergelaten in de architectuur van de stad die tegenover de heuvels ligt. Eeuwenlang leverden de groeves aan de flanken van de heuvels de steen waarmee Vicenza paleizen, arcaden en kerken bouwde, waaronder veel van de werken die Andrea Palladio beroemd maakten. De band tussen de heuvels en de stad is dus materieel, letterlijk: dezelfde minerale substantie die in de bossen aan het oppervlak komt, vindt men terug in de zuilen en kroonlijsten van de historische binnenstad van Vicenza.

De vegetatie op de hellingen wordt gedomineerd door haagbeuken en donzige eiken, met stukken gemengd bos die met de seizoenen van aanzien veranderen. Tussen de bomen en langs de bergkammen liggen wijngaarden en olijfgaarden die volgens traditionele methoden worden bewerkt, terwijl het padennetwerk dat het gebied doorkruist leidt naar Venetiaanse villa's in verschillende staten van onderhoud en naar kleine landkerkjes die vaak geen toeristische bebording hebben. Het is een landschap dat zich niet aandient, dat gezocht moet worden.

Juist dit gebrek aan promotie heeft de Berici behoed voor een intensief bezoek. De grote bezoekersstromen die Vicenza bereiken, dringen zelden door tot buiten de stadsmuren, en het heuvelmassief blijft een gebied dat vooral wordt doorkruist door bewoners en wandelaars die de streek al kennen. De stilte van de paden op werkdagen, het ontbreken van wijdverspreide accommodaties, de schaarste aan aanwijzingen in algemene reisgidsen: alles draagt bij aan het behoud van een relatieve rust, die geen verwaarlozing is maar eenvoudigweg afstand van de belangrijkste routes.

Wanneer men de Colli Berici op bepaalde namiddagen aan het einde van de zomer vanuit de vlakte bekijkt, wanneer het schuine licht de contouren accentueert, ontstaat het beeld van een gebied dat de eeuwen heeft doorstaan zonder zijn bestaan aan het toerisme te moeten verantwoorden. De gewonnen steen, de wijngaarden, de bossen, de villa's: elk element heeft een functie of een verhaal dat het idee van landschap als consumptieobject ver voorafgaat. Het is deze stille continuïteit, meer dan enige afzonderlijke bezienswaardigheid, die het karakter van de Berici bepaalt.